Denizli Ayna Haber Logo
ŞEFFAF BELEDİYECİLİK GELİR GİDER TABLOSU PAYLAŞMAK DEĞİLDİR!

ŞEFFAF BELEDİYECİLİK GELİR GİDER TABLOSU PAYLAŞMAK DEĞİLDİR!

Ülkemizde son zamanlarda gelir gider tablosu paylaşan belediyeler için “işte şeffaf ve saydam  belediye”anlamında övgü dolu haberler sıkça yer almakta.

Günümüzde halka hesap veren, şeffaf ve katılımcı yerel yönetim talepleri giderek artıyor. Seçim döneminde birçok adayın belediye başkanı olarak seçilmesi durumunda şeffaf ve katılımcı bir anlayışla kenti yöneteceğine dair seçim vaatlerini artık kanıksadık. Bu prensipler adeta adayların dillerden düşürmediği anahtar sözcükler oldu.

Şeffaflık, yerel yönetimlerde kamusal kaynakların nasıl ve hangi amaçlara yönelik olarak kullanıldığının izlenmesini sağlayacak, yerel yönetimlerin politikalarını, hedeflerini, bu hedeflere ulaşmak için sürdürdüğü çalışmaları halkın takip etmesini sağlayacak temel ilkedir.

Belediyelerin şeffaflık prensibini gerçekleştirebilmeleri için öncelikle çalışmalarını, kararlarını izleyebileceğimiz temel bilgi kaynaklarını, meclis gündemlerini, canlı meclis toplantılarını, meclis kararlarını, yıllık bütçelerini, performans programları ve stratejik planları gibi dökümanları, zamanında ve eksiksiz bir şekilde vatandaşlarla paylaşmaları gerekiyor.

Ancak özellikle meclis gündem ve kararları konusunda hala pek çok belediyenin bilgi paylaşımında bulunmadığını, websiteleri üzerinden gözlemlemek mümkün. Belediyelerin kendi sitelerinde meclis gündemi ve meclis kararları ana başlığını açıyorsunuz karşınıza çıkan boş sayfalar.

Şeffaf belediyecilikte, belediye meclisleri ile eşgüdüm içinde çalışacak, demokratik katılımı kent ölçeğinde sağlayacak, mahalle meclisleri, kent konseyleri kurulmalıdır. Bu yapılanmalar halkın yöneticilerle aynı platformda buluşma fırsatını sağlayacak, bireylere yaşadıkları alan ile ilgili kararlara doğrudan katılımını sağlayacaktır.

Şeffaf belediye yönetimi için, vatandaşla sürekli ve açık bir iletişim sağlanması, belediye meclis toplantı gündemlerinin önceden duyurulması, toplantı tutanakları ve alınan kararların eksiksiz olarak bir hafta içinde kamuoyu ile paylaşılması ve meclis toplantıların internet üzerinden canlı yayınlanması esas olmalıdır. 

Belediyelerde “belirli kaynaklarla en fazla ihtiyacın giderilmesi” uzun vadeli stratejik planlarla gerçekleşebilir. Stratejik Plan, yıllık bütçe ve performans programı; mahalle meclisleri ve kent Konseyi mekanizmalarını kullanarak, STK’ların, üniversitelerin ve doğrudan yurttaşların katılımı sağlanarak hazırlanmalı ve belediye meclisine sunulmadan önce internet sitesinde yayınlanmalıdır.

Kamu kaynaklarının kullanımı konusunda belediyelerin hesap verebilirliğini sağlayacak uygulamalardan biri de ihale süreçlerini şeffaflaştırmaktır. İhale kararlarının ve ihale komisyonu tutanaklarının eksiksiz bir şekilde internet sitesinde yayınlanması bu şeffaflığı sağlayacaktır.

Belediye ihalelerinin önemli bir bölümü şeffaflık ve hesap verebilirliği sağlayan açık ihale usulüyle yapılmalıdır. Pazarlık/doğrudan temin yöntemlerini istisnai durumlar haline getirilmelidir.

Ankara Büyükşehir Belediyesinin “Şeffaf Yönetim”' anlayışı örnek olmalıdır. Ankara Belediyesinin mal ve hizmet alım ihaleleri için başlattığı canlı yayın uygulaması kesintisiz olarak devam ediyor. E-ihaleler de dahil olmak üzere canlı ihaleler izlenme rekorları kırıyor.

KATILIMCI BÜTÇE ESAS OLMALIDIR

Belediyelerde katılımcı bütçe uygulaması esas alınmalıdır. Şeffaflık ilkesi katılımcı bütçe uygulamasının temelini oluşturan ilkelerden biridir.

Katılımcı bütçe insanların yerel yönetimin bütçesinin nasıl nereye ve ne şekilde kullanılacağına karar vermesini ve bu süreçte aktif rol almasını sağlar.

Yerel yönetimler bütçelerini ne şekilde kullandıklarının hesabını vatandaşlara verebilmeli ve bu konuda vatandaşa karşı açık olmalıdır.

Katılımcı bütçe yerel yönetim bütçesinin tamamının katılımla belirlenmesi değildir. Bütçenin belirli bir oranının vatandaşların istek ve önceliklerine göre planlanmasıdır. Bu oran pratikte genellikle yerel yönetim bütçesinin %15-20 dolaylarında olur.

1970’li yıllarda Fatsa deneyimi halkın yönetimdeki etkinliğini en üst seviyeye çıkaran bir yapılanmaydı. Fatsa halkı sorunlarına beraber karar veriyor, çözüm üretmeye çabalıyor ve çözümler için de belediye bütçesinde söz sahibi oluyordu. Fatsa yerel yönetimi Fatsa halkıyla ortak karar vermeden belediye bütçesini kullanmıyordu.

Şeffaf ve saydamlık, belediye gelir gider tablosunu belediye binasına veya ilan panosuna asmakla değil, şeffaf belediyecilik ilkelerini açıklıkla uygulamakla gerçekleşecektir.

 

 

 

YORUMLAR